Қытай мен Жапонияның қазіргі философиялық ойы

«Біз Дхармада жайлы орын табамыз; біз Сангхадан жайлы орын табамыз; біз өз ішіміздегі Үш еселенген Қымбат қазынадан жайлы орын табамыз». Егер оны тіршілігіміздің тәжірибесіне енгізбесек, онда Будда Дхарманың пайдасы жоқ, өйткені, егер біз ол туралы жеке тәжірибеміз болмаса, ол бізге бөтен болып шығады және кітаби білімділігімізге қарамастан, біздің оған деген ынтамыз ешқашан оянбайды. Көне дәуірдің өзінде былай деп айтылып еді: «Өзіңді танудың өзге әдісі болмайды, Ол Жолдың ілімін қажет етеді. Жол бізге танымалы болысымен, Өмір мен өлім бірден тоқтатылады». Сондықтан да өзіңді­өзің жетілдірумен айналысудың алдында, біз Жолды білуге тиістіміз. Буддалар мен Ұлы Ұстаздар трактаттар мен Сутраларда жазылған әдістер бойынша оқытқан. Бұл кітаптың мақсаты оқырманды Қытайдағы сияқты медитацияның әр түрлі әдістерімен таныстырып, өзіңді­өзің іске асыру үшін кез­келген әдісті тандап алуға болатындығын көрсету. Әуелі біз Дхьянадағы жемісті тәжірибелер туралы осы қытай мәтіндердің болжамдарын мазмұндаудың мәні бар ма деп күмәндандық, өйткені Будда Дхарманың Батыстағы болашағына қатысты біз сынға ұшырадық. Бірақ біздің оқырман доктор Теренс Грей былай деп жазған: «Гуй Нанганың оқушылары сияқты Батыстың күштері де бүгін жаңа болып тұруы рас, өйткені мыңдаған жылдар бойы әрекет жасаған Шығыс шаршаған деген пікір болса да, мен сенемін». Ол Д.Е.Гардинг мырзаның өзінің Дхьянадағы жеке тәжірибесі туралы «Басы жоқтық» деп аталатын кішкентай кітабының көшірмесін шын ықыласпен жіберіп отырды. Біз доктор Грейді бізді қолдаған сөздері үшін және Гардинг мырзаға оның кітабы үшін оларға риза білдіреміз, оқушыларымызға медитацияның әртүрлі әдістері және айналысушылардың жемісті нәтижелері туралы мәліметтерді осы томда ұсынып отырмыз. Будда Дхарма әртүрлі нәсіл мен ұлттардың барлығына бірдей жарамды және Батыстың адамдары ағартушылыққа жете алмайды деген қисынсыз пікір. Өткен өмірлеріңде адамдардың көпшілігі мейрімділік қасиеті бар ерлер мен әйелдер болған және олар Будда Ілімін тәжірибелеген, бірақ осыған қарамастан олар Жарыққа жетпей қалды; осылардың жақсы кармалары өзіңді ­ өзі жетілдіріп жаңарту үшін жайлы жағдайлар бар елдерде жаңадан туылуды дүниеге әкелді. Батыста туылған адамдардың кейбіреулері де қанағаттандырушы нәтижелерге осы өмірде де, жетуі мүмкін. Сондықтан осыған тиісті нәсілдік кемсітушілікті тастау керек. Лин Чи айтқан: «Босатылмайтын ­ тірі жан жоқ». Дхарманың бір­біріне қайшылықты және өшпенділікті әртүрлі мектептерге бөлінуі нәтижесінде буддизм Шығыста құлдырап бара жатыр. Кейбір адамдар Сутра мен трактаттарда жазылған тәсілдерді тәжірибелеудің орнына ешқандай да тәжірибелі дәреже бермейтін, шексіз және бос дискуссияларды өздеріне рұқсат етеді. Басқалары Сутралардың терең мағынасын ұғуға ұмтылмайды, талаптанбайды, олар тек қана жаттап оқуды үйренеді. Будданы қадірлейтіндердің көбісі өздеріне және өздерінің әулеттеріне сабақ алудан үміттенеді, Сутраларды оқып үйреніп қайталап турады, бірақ олар Жарылқаушының иллюзиялардан қашқақтауға және еңбектеріне жабыспауға үйрететінін білмейді, өйткені олар да иллюзиялы болып саналады. Ол бізді эгоцентризмнен бас тартуға шақырады, сондықтан, біз өзімшіл болғанымызды қойып кеткенде қандай еңбекті табамыз? Ұрлықшы ұрлауды тастағаннан кейін қандай еңбекті табуы мүмкін? Филологияның сана­ сезіммен ортақ ешнәрсесі жоқ, бірақ осыны түсінбейтін адамдар да бар, олар тілін астына қысып немесе оны үстіне көтеріп, дұрыс дыбысты тәжірибелеп, санскрит пен тибет тілін оқып үйренуге қымбат уақытын кетіреді. Қазіргі кездегі адамдар Будда Дхармамен ортақ ешнәрсесі жоқ, уақыт пен кеңістіктен тысқарыда болатын сутра мен трактаттардың терең мазмұнын ұғудың, оқып үйренудің орнына тарих, лингвистика, география мәліметтеріне қызығады. Мен өзімнің оңаша өміріме қарамастан, кейде өзімнің батыстық оқырмандарымен кездесіп, олардың ең сергек хаттарын алып, мынандай қорытындыға келдім: қазір Батиста адамдардың көбісі кемелденіп, Махаяна мен Чань Ілімдерін жақсы меңгеріп жатыр. Кейбіреулері Дхьянаның күйін уайымдағаны туралы өзінің жеке тәжірибесін хабарлаған. Сондықтан менің Дхарманың Батыстағы болашағына қатысты дәйекті оңтайлы көзқарасым бар. Упасака Лю Гуапь Юй (Гонконг) …Чань (Дзэн) мектебіндегі өзіндік жетілу Сыртқы кедергісіз қабылдау қызметін жаңартып, Будда түнде жұлдыздарға қарағаннан кейін Жарықтану жағдайына жетті және өзінің ақылын сезімдерден және құштарлықтардан тыс оны қалыпты Абсолют жағдайға қайтарды. Сонда ол Махакашьяпа Дхармаға ақылын жеткізіп, келесі ұрпақтарға өткізген, бірақ бүгінге дейін осы ақыл бізге жеткен жоқ. Будданы табардың алдында, Будда дүниеге келгенде Жарық Саңылау болған жоқ және өте қатаң жаттығудан ­ өту керек болатын. Ол осы Дхарма біткен ғасырындағы ілімді, мұғалімдерсіз бір рет істеп, бізге жаны ашыған. Бейшаралар және қаңғыбастар мекенін қашықтату үшін ол біздерге Дхарманы қалдырып, біз оның үлгісіне еруіміз керекпіз. Бізде білімді Ұстаздар жоқ болғандықтан, Оның Дхармасы тәжірибеде қолданылмайды немесе біздің оны қолдануға жағдайымыз жоқ деп сендіріп, біз оны қорлап, лайықсыз болатын едік. 1. Ақыл Дхармасы немесе ақыл туралы ілім. Өздігінен жетілу Чань әдісіне сәйкес нүктеден шығып ақылды бақылаудан (тексеруден) басталады. Әрқашанда бір нәрсені іске аспайтын тұрақ орнына іздеп жүрген селсоқ ақыл туралы түсінік. Онда «Мен» өз ақылын жүзеге асыратын өзінің «Мен» табиғатын қабылдай алып және Жарықтану қалпына жетуі мүмкін деп айтылған. Мұнда ешқандай да бір ойымен бұзылмайтын таза ақыл түсіндіріліп түр. Басқарусыз уақыттан бастап, адам сонша өзінің жалған ойындарынан шықпастан шатасып қалған, сондықтан оған өзінің миын жалған көзқарастардан босату және әзірше одан бүркеулі табиғи даналықты ашу өте қиын. Адам тіліне тән ешқандай да ілім оған бос аттар мен атауларға ілініп қосарлықтан жете алмайды, бірақ ол елеусіз потенциалмен дарынды болады. Ананда да, Будданың ең түсінікті оқушыларының бірі, өзіндік жетілуді менсінбейтін болғаннан, Бүкіл әлемді Қадірліктен осы құштарлық үшін сөгіс алды; осы біздің құлдырау ғасырымызда адамдар қаншалықты осыған бейімді болған! 2. Ішкі потенциалдық. Ақиқатпен бірлестіріп жетілдіруіне оны Чань техникасының көмегімен ояндыруы мен оның өмірге орайлығын қосуға болады. Бұл Будда гүлді қолында ұстап білім мен сөздерден шыққан Дхарманың ақылын тапсырып жүзеге асыруы, өзінің оқушыларының қабілеттілігін бастан кешіруді қалауы, оның Дене Мәні (Дхармакайя) субстанциясын қабылдауы болады; және оның тек бір ғана оқушысы ­ Махакашьяпа ­Оны түсінді, өзінің түсінігін күлімсіреумен қолдап, Будданың қолынан гүлді алды. 3. Көне техника. Менің үш томдық «Чань және Дзэн Ілімдері» Дхарманың осы тапсырысы одан кейін үнді және қытай Патриархтар арқылы жүйелі өтті және Чань ұзақ тарихының басынан қолданылатын техникасы толық талқыланған болатын.

Читайте также:  Новые кон­цепции Ки­тайс­кой дипломатии

Егер Жарықтану Ұстаз қандайда болса өзінің оқушысына «Мен» қатысуына ишарасын берсе, онда сол тез жанданып Дхарма ақылында Жарықтану мен табысқа жетуі көне заманнан жеткілікті болған. Көне заманда өмір өте қарапайым болған, сондықтан оқушы ақыл­ойды жұбату үшін оңай жоятын, содан кейін «Мен» табиғатын қабылдап Жарықтану (Боддхи) жетуіне деген аздаған тілегі бар еді. 4. Құнан мақсаты. Бірақ өркениеттің дамуы өмірді қиындатты, сондықтан рухани оянуына жетуі қиын болды. Олардың оқушылары өздерінің Ұстаздарының Мәндік Денелерін қабылдап оянуы үшін, Ұстаздар амалсыздықтан тәсілді өзгертті: олар сөздер мен нақыл сөздерді, дауыстауды, ду күлкілерді, ымдар мен таяқпен соғуды қолдана бастады. Осы әрекеттердің бәрі кейіннен Құнандар деп аталды (жапон тілінен ­ Коан). Махакашьяпаның Жарықтануына шақыру үшін, кейінірек ­ Бодхидхарманың, Құнан әдісі Буддамен Ол гүлді ұстаған кезде қолданылған, ал Хойко мен Қытайлықтың Бірінші Патриархын ояту үшін ол былай деп айтқан: «Солай мен өзімнің ақылымды жұбаттым». Оқушыларға өзінің жарықтануын шешу үшін Құнан жұмбақ болмайды, өйткені Құнандар маңызға толы, тек қана Жарықтануға жететіндерге анық және адам тілінің шартты атаулар мен терминдеріне байлаулы, сырт қылыққа жармасатындардың жарықтанусыз түсініксіз болып келеді. Дегенмен олар тек қана елестерден құтқарылса және олардың ақыл­ойлары ой­ қиялдардың желіктіруінен басылса, олар «ие» («қожа») дәрежесін қабылдап, Құнандардың бәрін аз ғана күшсіз түсіне алады. Сондықтан Чань жаттығуы осылай аталатын «жұмбақ» шешімінен басталады және Чань мәтіндерде жазылған барлық 1700 Құнандар Жарықтану алдында ғана шешілуі тиіс (жапонның Сатори немесе қытайлық «У») деп қате айтылған. Бұл аттың алдындағы арбаның орнына тең және ешқашан да Жарықтануға әкелмейді. Біріншіден оқушы өзінің адасқан ақыл­ойын тәртіптікке үйрету керек, «қожа» дәрежесін алып, әуелде Құнанды дұрыс түсіндіріп беру үшін ақыл­ойдың бірлігін орындап, елестеуден, естіп білуден, сезінуден және білімнен оқшауланып анық көру жағдайына жетуі керек. Өзінің ақылы тысқары көріністердің тасасында тұрғанда оқушы ешқашанда Құнанды түсіне алмайды сөйтіп Құнанның ашық мағынасын ұғынуға мүмкіндік бермейтін «қонақ» күйінде қалады. Ол онда ой туындамайтын, ақылын тәртіпке келтіргеннен кейін тек 1700 көне Құнандарды ғана емес, басқа қалғандарын да ұғына алады және Чань техникасында бөтен ештеңенің, кездейсоқтықтың және әдеттен тыс нәрсенің жоқ екенін көреді. Оқушы егер ақылды тәртіпке келтірудің орнына Құнандар деп аталатындардың шешімін табуға тырысып, оның мазасын алуға асықса, онда ол ойдың шексіз толқынына тап келіп, анықтап көру үшін бір сәтке де тоқтай алмай қалады: Ұстаздардың айтатынында, ол тонаушыны өз баласы деп ойлап қалады. Демек, Чань практикасының алғышарты ақылдың тынышталып, ал сағымның жойылуы және өзін толық игерген Даналықтың өзінің қалыпты формасына қайта оралуы үшін адасқан ақылды тежеуімен сипатталады. Сондықтан ең алдымен, біздің ақылымызды әуел бастан мазасыздандыратын ойлардың үздіксіз ағысын тоқтату керек. Біз ойланатындықтан өмір сүреміз және егер біз күйзелістің осы мекенінен құтылғымыз келсе, барлық ойлардан азат ақыл қалыптастыруымыз маңызды. Адамның тәні және оның иесімін деп сезінетін «Мен» ­ тек біздің адасқан ақылдарымыздың феноменалды құрылымдары ғана, сондықтан олар жалған және олардың ешқандай өзіндік өмірі мен тірі жаратылысы болмайды. Сутра былай дейді: «Барлық заттар бізге ақылға бақылау жасаудың көмегімен ғана бағынады». Ақыл «Мен» табиғатының бір қыры болғандықтан, Алтыншы патриарх өзінің оқушыларына былай деді: «Біздің Боддхи ­ әуел бастан таза әрі айқын; Будданың жағдайын тікелей түсіну және оған жету үшін тек осы ақылыңызды қолданыңыз. «Меннің» табиғатын зерттеуден бастау керек. Шаршамай, талмай әр сәт сайын сіздер өз ақылдарыңызды тазалауыңыз, өзіңді өзің жетілдіруді жүзеге асыруыңыз, өз Дхармакайіңізді іске асыруыңыз, осы кездесуге бекер келмеуіңіз үшін тәртіпті сақтап, Өзіңізді таратуды жүзеге асыруыңыз тиіс. 5. Хуа то техникасы. Біз Чань практикасы туралы айтудан бұрын, адасқан ақылды бақылауға және оны барлық ойлардан азат етуге үйренуіміз қажет екендігі енді бізге белгілі болды. Сондықтан бастапқыда ойдың ағымын тоқтату керек. Алайда мұның өзі ең қиын міндет болып табылады. Егер біз ойдың толқуын тоқтату ұмтылысында сәтсіздікке ұшырасақ, онда өзін­өзі жетілдіруді жүзеге асыра алмаймыз. Бағзы адамдар біздің ақылымыздағы ойлардың пайда болуының алдын алуға септігін тигізетін техниканы ойлап тапты. Бұл өз ақылына, 6. И Цзин, немесе күмәнді сезіну. Тіпті біз Хуа Тоға немесе «Меннің» ақылына қарай білгеннің өзінде, бұл ментальдық жағдайды үнемі барлық уақытта ­ жүргенде, тұрғанда, отырғанда немесе жатқанда ­ сақтау қиынға соғады. Чань практикасы дененің қалпына байланысты болмайды, бірақ малдас құрып отырған қалып (Падмасан) тән мен ақылды қадағалау мен тәртіпке келтіру үшін анағүрлым ыңғайлы және оңай болып келеді. Оқушылар осы қадағалауда, яғни отырып медитация жасағанда қалай жаттығу керектігін түсінген кезде, олар өздерінің күш ­ жігер жұмсауын жалғастырады және мұны кез келген уақытта ­ жүргенде, тұрғанда, отырғанда және жатқанда, яғни күнделікті өмірде жүзеге асыратын болады. Тұрақты, өзгермейтін, ешнәрсені уайымдамайтын қалдықтан (субстрат) немесе сабырлылық күйді қамтамасыз етіп, бұл тәжірибе ақыл­ойды көрінуден, естуінен, сезімнен босатуына мүмкіндік береді. Өткен замандарда, монахтардың біреуі Чао Чоу Ұстаздан «Мен»­ мен бірге ешнәрсе әкеле алмасам, мен не істеу керекпін?», деп сұраған. Онда ол «Оны астына сал» деп жауап берді: Монах «Егер де мен өзімен бірге ешқандай да бір затты әкелмесем, онда мен астына нені салуым керекпін?» деп сұрады. Чао Чоу «Егер де сен «анадағыны» сала алмасаң, онда «мынаны» өзіңмен бірге алып кет» деп жауап берді. Бұл жағдай (жоғарыда айтып кеткен) су ішкен адамның жағдайына ұқсас, ол судың суығы екенін немесе жылы екенін ғана біледі. Осы жағдайды сөзбен айтып жеткізуге болмайды, бірақ кім осы жағдайға жетсе оны жақсы біле алады». 8. Хань Шан Ұстаздың нұсқаулары (1546­1623). «Хань Шанның түс көру Еліне саяхатына» мен мына дәйексөзді айтайын: «Чань сектасы Будданың ақыл­ой жағдайына жеткізіп береді, және бұл жағдай маңызды болып келеді. Бірінші Патриарх Бодхидхарма Батыстан келгенде (Индиядан), ол Ақыл­ойды бекіту үшін, Ақыл­ойдың Тапсырысы жөнінде ғана мазмұндап, Ланкаватара Сутраның 4 кітабын қолданған. Бірақ рухани оянуын куәландыру үшін Чань Тапсырысының «сөздердің тысқары» Ілімі болады, сонда да ол Сутраларды қолданады. Сондықтан Будданың Ілімі және Патриархтардың Тапсырысы бірдей болады (Шакья ­ муни Будда Тапсыру мектебінің Патриархы да болған). Чань практикасы да Ілімнен шыққан. Ланкаватара Сутра айтқан: «Біреу таулы тоғайда отырып бәрін қамтитын өзіндік жетілуді тәжірибелесе, онда оның «Мен» ақыл ­ ойында пайда болған шексіз жалған ойлардың тасқыны пайда болады. Бұл Бүкіләлемдік Мәртебелі өзіндік жетілу құпиясы туралы ашық айтқаны. Ақыл­ой, ой және қабылдау «Мен» ақыл­ойында пайда болған, «Мен» табиғаттың жалған жағдайлары болып сезілсе, онда адам Самсара теңізінің тіршілігін жасап және инабатсыз Кармалық көңілдер мен барлық себептерден құтқарылады. Бұл Татхагатаның «Мен» ақыл­ойыма ояну үшін әдістерінің Терең Ілімі. Ескі заманнан Қасиетті Ілімді бір біріне тапсырған, бүл ілім бойынша әрбір ой тәуелсіз табиғаттан айырылып қалған». Бұл табиғаттың ақыл­ой туралы құпия ілімі болады. Жоғарыда айтылып кеткен сары бетті, шынында, ақсақал (Шакьямуни Будда) үйреткен өзіндік жетілудің мазмұны болып келеді. Бодхидхарма қытайдың Екінші Патриархына айтқан: «Барлық сыртқы себептерді оқу ­ біліп үйренуді қой және ішіңде ынтығу жүректі (ақыл­ойды) болма, онда өткізгіштіксіз дуалға ұқсас ақыл­оймен сен Даоға (Ақиқатқа) кіре аласың, ­ бұл Бодхидхарма үйреткен өзіндік жетілудің мәні. Хуан Мэй Дхармаға мұрагерлерді іздегенде, Алтыншы Патриарх муралардан қалған киім мен тегенені алып тек былай деп айтқан: «Шынында, зат болмайды». Бұл Ақыл ­ Ойды Бекіту жөніндегі Тапсырысы болған. Алтыншы Патриарх Оңтүстікке қайтып келгенде, ол Дао Минге кездесіп, оған «Жақсылықты немесе жамандықты ойлама; бұл сәтте Мәртебелі Мырзаның шын беті қандай болады екен?» деп айтқан. Бұл Алтыншы Патриархтың өзіндік жетілу құпиясы туралы айтқан бірінші ашық сөзі болған. Бұл нұсқауларды алу үшін келетін адамдарға әсер тигізу үшін қартайған Та Хоя Ұстаздың кәдімгі әдісі болған. Ол айтқан: «Сіз сіздердің ақыл­ойларыңызда пайда болатын жалған ойларды тоқтату үшін, олар қайтадан ақпасын деп Хуа Тоны пайдалану керексіз, одан кейін олар бітетін жаққа қарап, өзінің шын бетін ашасыз. Бірақ сіз Құнан туралы ойланамын және осы ойға күмән сезіммен қараймын деп ойламаңыз».

Читайте также:  Мемлекетте халық санының өсуі және оның салдары туралы

Ақыл­ойдың гүлі гүлденіп және сәуле таратып жарқырайды, ­ деп айтқанда ­ бұл сырттай бір қатынасты білдірген бе? Будда мен Патриарх нұсқауларын бергенде, олар барлықтарың әдемі сөздерге және фразаларға бас салмай тек қана өзіңнің «Мен»­ іңе қарау керек деп үйреткен. Олар жалғандық жолымен ғана жүріп, өздерінің оқушыларын да жалған басқарады. Бұл сұмдық емес пе? Ежелгі ғалымдар және Упасакалар Ілімнің қадірлеушілері мен ізбасарлары), кімдердің «Жарықты Беруде» есімдері хабарланған, жалғыз­жарым болмаған, бірақ қазіргі кезде өте көп профандар бар, тек қана өзінің парасатына үміттеніп, олар қарапайым ережелердің сақталуын жаратпайды және өздерінің ақыл­ойларын мақсатсыз өршелендіруіне руқсат береді; бірнеше көне Құнандарды ғана оқи алып, олар өздерінің жоғары байланыстарымен мақтанады және біз Даоны іске ­ асырдық деп ойлайды. Бұл біздің заманымыздың белгісі ғана емес, соқырларды өзінің артынан жүргізетін көзі көрмейтін адамның қызметінің нәтижесі. а) Сіздің Чань практикаңызда ой біршама уақыт туындамай қалса, бүл шындығында ойдың тоқтағанын емес, Хуа Тоның эсерін білдіреді; сіздер қолайсыз жағдайларға тап келгенде ол жойылып кете алады және тұрақсыз болады немесе сыртқы себептердің ықпалымен қатты әлсірей алады. Мұндай кездерде екі жағдай орын алады: бірін бірі үздіксіз алмастырып тұратын толқу мен тыныштық. Егер сіз «ой пайда болғанға» дейінгі жағдайды сақтай отырып, өзіндік өмір сүретінге тиімді көңіл аудара алсаңыз, онда біртіндеп осыған әдеттенесіз және осы практикада жеке тәжірибеге ие боласыз. Ой енді туындамайтын кезде сіз өзіңіздің айқын әрі жарқын, жарықтың да, қараңғының да ықпалына түспейтін рухани мәніңізді көресіз және кез келген сыртқы жағдайларда ­ тыныштық арасында да, толқу арасында да осы жағдайда қаласыз. Тек сонда ғана сіз ақыл мен оның объектілерінің бірлігін жүзеге асырасыз. Бұл көптеген бірігіп әрекет етуші себептердің шырқау шегі болып табылады және қандай да болмасын бақылаудан тыс болады. Бұл жағдай Даомен автоматты түрде қосылады. Чаньдағы жаттығу ақылда қандай да бір ой пайда болғанға дейін өзіндік өмір сүретінге ден қоюмен ғана сипатталады. Егер сіз үздіксіз жаттықсаңыз, Өзіндік жүзеге асыру өте тез іске асады. Егер де сіз найзағайдың жарқылында бір мезеттік тыныштықты шынайы жетістік ретінде қарастырсаңыз, онда сезімдер мен құмарлықтардың мекеніне қарай сырғисыз. б) Өмірге келу мен өлудің үздіксіз шеңберінен шығып кеткісі келген оқушы өзінің ойларының шексіз ағымы салдарынан Самсараны бітіре алмайтынын білуі тиіс. Егер ол өмір мен өлім дөңгелегінің үздіксіз айналымын тоқтатуға ниеттенсе, толық азат болғанша қайта­ қайта жайына қалдыра отырып, барлық сезімдер мен құмарлықтардан құтылуы керек. Алайда ол бір соққымен жоя алмайтындай, оның ескі әдеттерінің тұқымы қалып қояды. Сондықтан Хуа Тога қарау керек. Ол Хуа То әдісінің сипатталуын кітаптардан таба алғанымен, оны іске асырудың құпияларын ұғына алмауы мүмкін; сондықтан практикалық әдістерге үйрететін тәжірибелі ұстаздарға бару керек. Мысалы, Алтыншы Патриарх «Сіз бір жерде тұрақтамайтын ақылды дамытуыңыз керек» деген естігенде, ол бір сәтте­ақ Аянға ие болды. Адасып жүрген адамдар Чаньды қияли ілім деп қабылдайды. Бірақ бұл олай емес, өйткені бұрын Алтыншы Патриарх ақылдың белгілі бір тоқтайтын жері туралы толғанатын, бірақ ол мұндай орынның болмайтыны туралы естісімен ол өзінің адасушылықтарын жайына қалдырып, Аянға ие болды. Бұл жерде қандай қиялилық? «Амитабханы» ойша шақырыңыз және осы сөзбен байланысты өз күш­жігеріңізді әлсіретпей, осы ойдың пайда болатын тұсына көл жағасында қармақ салып отырғандай, жіті назар аударыңыз. Егер осы жағдайда қандай да бір жаңа ой пайда болса, онда бұл ежелден келе жатқан өзіңіздің ескі әдеттеріңізден болады. Сіз оны дереу жайына қалдырып, ақылды мүлдем қолданбауыңыз керек. Тек ештеңе ойламай, тура отырып, ой туындайтын жаққа қарап отырыңыз. Будданың есімін тағы да шақырыңыз, бүл шақырудың қайдан шығып тұрғанын көруге тырысыңыз. Мұны 5 немесе 7 мәрте қайталаңыз, сонда ой туындамайтын болады. Енді «Будданың есімін кім қайталап отыр?» деген күдіктің пайда болуына мүмкіндік беріңіз. Адамдар жаттығудың тиімділігі тек осы күдік сезімінен ғана туындайтынын білмей, мұны Хуа Тоның сөзі ретінде қате қабылдайды. Егер басқа ой пайда болса, одан «Сен кімсің?» деп айқайлап сұраңыз, сонда ол тез ғайып болады. Будда былай деді: «Сіз ұйықтап жатқаннан басқа уақытта өз ақылыңызды үздіксіз бақылауыңыз қажет». Сіз ұйықтап жатқанда ақылыңызды бақылай алмайсыз, бірақ оянған кезде, Хуа Тоға қайта қарау керек ­ тек отырғанда, тұрғанда, жүргенде, жегенде, ішкенде ғана емес, сонымен қатар тыныштықта да, толқығанда да. Және сіз тобырдың арасынан жүргенде бірде бір адамды аңғармай, беймазалықтың арасында ешқандай қозғалысты сезбейсіз. Егер осыған қол жеткізсеңіз, сіздің 7­ші санаңыз әлсіреп қалатын тұсқа дейін біртіндеп алға жылжитын боласыз. Жігеріңізді бәсеңдетпей, күшіңізді күні­түні жұмсайтын болсаңыз, күндердің күнінде сіздің 8­ші санаңыз (Алайя­ Виджняна) сіздің негізгі бейнеңізді таба отырып, аяқ астынан оянады. Сонда өмір мен өлімге қатысты барлық нәрсе айқындалады және сол үшін үйіңізді тастап шыққан мақсатыңызға жетесіз. Жаттығу барысында оянуды күтпеңіз, ойыңызды ешқандай күтумен алаңдатпа. Егер Будда, Патриархтар немесе тылсым күштер медитация кезінде кенет пайда болса, салқынқанды күйіңізде қалыңыз және Хуа Тоға жармасқаныңыздан айрылмаңыз. Егер Хуа Тоған ауытқымай қалуды іске асырсаңыз, онда ақылдың мызғымас біртұтас мақсатыңызға сай, сіздің жігеріңіз марапатталады. в) Ежелгі Хуа Тоны қаңылтыр дуал немесе күміс төбе деп атаған. Осымен олар бірнәрсеге беріктік сияқты, өзінің ақыл­ойын тәртіпке күшейту үшін Хуа Тоға сүйенуге болады деп атап көрсеткен. Пайда болмаған ақыл­ойларда жетістікке жетуі сіздердің жаттығулардың тиімділігінде ғана көрсетіледі; бірақ бұл жетістік соңғы нәтиже болып қабылданбау керек. Әуелі егер де практиканың кезінде сіз дене мен ақыл­ойынан босанып, ойлау процесін жүре алсаңыз, бұл тек қана процестің соңғы жағдайын емес, үлкен алға жүруін көрсетеді. Осы аралық жағдайға келгенде, сіз жеңілдікті, рахатшылық және қуаныш тәуелсіздікті сезінуіңіз керек. Сіз қуанышпен толасыз, бірақ мұның ешқандай ерекшесі жоқ. Бұл тек қана сіздің «Мен» табиғатына тән. Егер де сіз осыны бірнәрсе ерекше деп қарасаңыз, онда пері Мекендеуіне тайып адасқандықтың барлық түрлеріне қатысасыз.

Читайте также:  Объект және оның тағдыры

Бұл ең қорқынышты кезең, мен өзім оны сынап білдім. Осыны көне заманда былай деп аталған: «Үңгірдің алдында кеуіп кеткен бөренелермен» (яғни, ақыл­ой барлық сезімдер мен құмарлықтан тазаланған, ол кеуіп кеткен бөрене сияқты, сондай­ақ жансыз; бұл «Мен» табиғатымның жандануы алдында болады); жалған жолдар сансыз болады, және оларға келгендерінің барлығы тайып кетіп, құлауға бейім. Егер сізде жарыстардың барлық түрлері арқылы өтуге батылдығыңыз жетсе, онда жеткен жақсы нәтижелерді кейінге сақтауға тырыс. Бірақ осыдан кейін де сіз үйге жеткен жоқсыз. Егер де сіз, сіздің жүзеге асыруыңыз аяқталды деп ойласаңыз, онда сіз жалған ойының пайда болуына рұқсат бересіз, 5 тілектің себебі болып табылады (5 тілек 5 сезімнің объектісі: көрінетін, естілетін, иіс сезімнен, ет сезімнен және сезілу заттардан пайда болады). Бұл кезең ең қиын болып саналады, сондықтан тек қана бір немесе екі пайыз практика жетістікке жетеді. Әзірше сіз ежелгі жеткен, осы нәтижесіне жеткенше, сіздің кішкентай прогрессі «толық жетістік» деп бекіте беріңіз. 9. Гао Фән Ұстаздың нұсқаулары. а) Өзіндік жетілу практикасы тура түпке баратын, тастың терең тоғанға лақтырылуына ұқсас. Тапжылмай үздіксіздік практика өзіндік жетілу, толық жетістікпен аяқталады, ­ мейлі, мен Авичи тозағына тисем (8 ыстық тозақтардың соңғысы және ең тереңі, онда күнәһарлар жазаланады, өледі және қайтадан азап шегуге іле­шала дүниеге келеді), егер де ол солай болмаса, онда өзінің жалғандығы.

Оставить комментарий